Κατά κανόνα, αλλά μάλλον περιοριστικά, η εννοιοκρατική επίκληση της διαλεκτικής παραπέμπει στην εγελιανή σκέψη. Και αυτό διότι στη σκέψη του κλασσικού στοχαστή ο θεωρησιακός αναστοχασμός της πραγματικότητας χαρακτηρίζεται από την εγγγενή αντιθετικότητα των κοινωνικών δυνάμεων – η σύγκρουση των οποίων σηματοδοτεί μια τελολογική κορύφωση υπό το πρίσμα της ιστορικής ροής.

Ουσιαστικά εδώ έχουμε μια κριτική αντίστιξη στην κατά Κίρκεγκαρντ προσέγγιση της διαλεκτικής – όπου η ιστορικότητα δεν μπορεί να νοηθεί έξω και μακριά από το εμπειρικό Εγώ και τα υποκειμενικά βιώματα.

Αυτή η ιδιοποίηση της αντιφατικότητας από το άτομο μπορεί δυνητικά να το οδηγήσει στην αυτοσυνειδησία, αρκεί να υφίσταται η προϋπόθεση της ελευθερίας – ο απεγκλωβισμός δηλαδή κατά τον Κίρκεγκαρντ από την λογική των κατεστημένων συστημάτων.

Μέσω αυτής της μη νομοτελειακής διαδικασίας, η ανύψωση του Εγώ παίρνει τον χαρακτήρα συνειδησιακής αυτοπραγμάτωσης – απόρροια της ελεύθερης βούλησης και της εσωτερικής πνευματικότητας.

Σε μια παρόμοια λογική, οι μέρες που ακολουθούν είθισται να αποτελούν μια καλή αφορμή για περισυλλογή πάνω στις δυνατότητες για κατασκευή της βιογραφίας μας πέρα από τις συμβάσεις των υπερδομών της αλλοτρίωσης.

Αντί λοιπόν για Καλά Χριστούγεννα και Καλή Χρονιά, σας εύχομαι καλή – εξατομικευμένη και κατά Κίρκεγκαρντ – ανάβαση της συνείδησης.

Σχετικά links: Αναστοχαστικότητα και εξατομίκευση, Αναστοχαστικότητα και εαυτός, Αναστοχαστικότητα και αλλοτρίωση